Euro’dan çıkış ekonomiyi etkiler mi?

|

Yunanistan’ın borçlandırılarak bağımlı hale getirilmesinde büyük pay sahibi olan Almanya, alacaklarını tahsil edebilmek Yunanistan’ın Grexit eliyle sistem dışına çıkmasına müsaade etmiyor.

Syriza_Avrupa_Birligi

Yunanistan hükümetinin Maliye Bakanı Yanis Varoufakis.

Oxford Economics Ltd. baş ekonomisti Adam Slater, geçtiğimiz günlerde yayınlanan bir çalışmasında “1945’ten bu yana 70’ten fazla ülkenin ve bölgenin kur birlikteliklerinden ayrıldığını ve bunların pek azının büyük kayıplarla sonuçlandığını ve söz konusu büyük kayıpların Yugoslavya örneğinde olduğu üzere iç savaş gibi diğer şoklara dayandığını” ifade ediyor.

Slater, “Atina’daki Grexit1 ısrarcılarının haklı bir noktası olabilir. Tarih bize, Yunanistan’ın Euro’dan ayrılmasının kaçınılmaz bir felaket doğurmayabileceğini ifade ediyor” şeklinde görüş belirtti.

Çekoslovakya örneğin, 1993’te yaşanan 5 haftalık açıklığın ardından parasal birliğini sona erdirdi. Aynı yıl Slovakya’nın hâsılası yüzde 4 azaldı. 1995 yılında ise hâsıla, 1992’ye kıyasla yüzde 10 yukarıdaydı.

Büyüme etkisi

Slater’ın ekonomilerdeki para birimi değişiklikleri hakkındaki hesaplamaları, büyüme medyanının (ortalamasının) kopuşun yaşandığı yılda yüzde 2.7 olduğunu ve ayrılığı takip eden yılda ise kopuşun yaşandığı yılın hemen öncesindeki yıla kıyasla yüzde 3.2 olduğunu ortaya koyuyor.

Slater’a göre “Ortak kurdan ayrılmalar ve şiddetli finansal krizler karşısında dahi ve bazen bunların eşliğinde hâsılalar şaşırtıcı bir hızda iyileşebiliyor”.

Son tahlilde, kopuşların yaşandığı yıllarda, ülkelerin üçte ikisinde büyüme pozitif çıkarken, üçte birinde ise negatif olarak gerçekleşmiş. Kopuş ile birlikte hâsılası yüzde 20’nin üzerinde olumsuz etkilenen ekonomilerin oranı sadece yüzde 8 düzeyinde.

Letonya, SSCB’den ayrılarak en büyük zararı gören ülke olurken, Umman ise en iyi performansı kaydetmiş.

Yurtiçi hâsıla düzeyi

Avrupa Birliği İstatistik Kurumu’nun (Eurostat) 13 Mayıs Çarşamba günü açıkladığı verilere göre, Yunanistan’ın gayri safi yurtiçi hâsılası Mart itibarıyla sona eren 3 aylık dönemde yüzde 0.2 daraldı. Bir önceki yılın 4. çeyreğinde ise yüzde 0.4 gerileme kaydedilmişti.

Başbakan Alexis Tsipras liderliğindeki Syriza’nın Ocak 2015’te gerçekleşen seçimleri kazanması ile kurulan Syriza hükümeti, Euro Bölgesi ortak para birimi olan Euro’dan ayrılarak devalüasyon yapmayı tartışıyor. IMF öncülüğündeki kreditörler ise emperyalizmin çıkarları açısından risk oluşturabilecek bu durumu ortadan kaldırmak üzere kurtarma paketi koşullarının hafifletilmesini gözden geçiriyor.

Yunanistan’da her dört kişiden biri işsiz, genç işsizliği ise %51.5 seviyesinde.

Yunanistan ekonomisi, 6 yıllık daralmanın ardından 2014 yılında yüzde 0.8 genişledi. Avrupa Birliği Komisyonu, geçtiğimiz hafta Yunanistan için 2015 yılı için yurtiçi hâsıla büyüme tahminini yüzde 0.5’e indirmişti. Bir önceki büyüme tahmini ise yüzde 2.5 seviyesindeydi.

Yunanistan krizin üstesinden gelebilir mi?

Almanya’nın başını çektiği emperyalist bloğun politikalarının bir sonucu olan borç krizi ile birlikte her 4 kişiden 1’i işsiz kalırken, ülkenin ekonomik hâsılasının yaklaşık yüzde 25’i buharlaştı. Genç işsizliği ise yüzde 60’a yükselmenin ardından, yüzde 51.5 seviyesine geriledi.

Yunan ekonomisi 2014’te, II. Paylaşım Savaşı’ndan bu yana yaşanan en büyük ekonomik gerilemeden az da olsa toparlandı. Atıl durumdaki ekonomik kapasitenin de devreye alınması ile tatmin edici bir toparlanma yaşanabilir. Yunan ekonomisi yaklaşık 340 milyar euroluk toplam borcun aylık taksitlerini ödemeye çalışırken, kısa vadede likidite bulmakta ve kamu çalışanı ile emeklilerin aylık maaşlarını ödemekte zorlanıyor.

Yunanistan’ın borçlandırılarak bağımlı hale getirilmesinde büyük pay sahibi olan Almanya, alacaklarını tahsil edebilmek adına Yunanistan’ın Grexit eliyle sistem dışına çıkmasına müsaade etmiyor.

Hükümetin ‘borçları ödeyemeyeceğini ilan ederek ertelemesi’ anlamına gelen moratoryum ise henüz masada değil, ancak Merkel’in baskılar doğrultusunda Yunan halkını gözden çıkarması halinde hiç de uzak bir ihtimal olmayacaktır.

Grexit ile eurodan kopuş halinde, zayıf döviz kuru ihracatı teşvik edecek ve para politikası koşulları gevşeyecektir. Slater ise bu durumu, “Grexit ile birlikte hükümet, borç içindeki ticari bankaların bilançolarının ve sermaye yapılarının yeniden düzenlenmesi adına mali imkânlar bulabilir. Öte yandan hisselerde yaşanacak düşüşler, varlıklarının yalnızca yüzde 2’sini bu tür finansal varlıklara yatırmış olan Yunanistan hanehalkını pek etkilemeyecektir” şeklinde ifade ediyor.yazisonuikonu

 

  1. Yunanistan’ın Avrupa Birliği’nin para birimi olan Euro’dan çıkmasını ifade eden, Greece (Yunanistan) ve Exit (Çıkış) kavramlarından türetilmiş terim.


Yorum yok

Ekleyin